Temellerini 1979’da Koç’un attığı Aymar’ı 2002’de Unilever’den sıfır pazar payı ile satın alan Beşir Özyurt, Aymar markasını yeniden yarattı. Yüzde 11 pazar payına sahip Aymar bir gıda markası olma yolunda ilerliyor.
Haber: Dinçer Gökçe
Beşir Özyurt, Unilever'in Aymar'ı satacağını duyunca, 'işte fırsat bu fırsat' diye düşündü. ‘Müşteriyim’ diyerek kapısını çaldığı Unılever'den Aymar'ın sahibi olarak çıktı. Logosu, etiketi, reklamı derken 3 milyon dolarlık yatırımla Aymar'ı yeniden yarattı. Aymar 2003 ortasından bu yana raflarda.
Antep Nizip'li Beşir Özyurt, 2002'de, 5 yıldan beri ölüm uykusunda olan Aymar'ı satın alırken, hem şirketi Toros Gıda, hem de yılların markası Aymar için de yepyeni bir süreç başlamış oldu.
1979'da Koç Grubu'nun Çorlu'da temelini attığı fabrikada üretilen Aymar markası 10 yıl sonra ,1989'da, uluslar arası gıda devi Unilever'e satıldı. 1990'ların başında en parlak dönemini yaşayan Aymar, 1997'e gelindiğinde tam bir ölüm uykusuna terk edildi. Zira Unilever'in iş yapış biçiminin soncu olarak Aymar markası öldürülüyordu. Sana marka yağları da üreten Unilever, Aymar'ı feda ediyordu. Bu süreç 2002'e kadar sürdü. O dönem Unilever elindeki bazı markaları satmayı planlıyor: Yudum, Sırma, Aymar gibi..
Yudum’u Soros aldı, Aymar’da karar kıldı
Sabun işi yapan babasının yanında yetişen Beşir Özyurt için, 1989'dan sonra giriştiği, yağ üreticilerine hammadde temininden, üretici konumuna geçmesi için bir fırsattır bu. Beşir Özyurt Yudum'u almak ister, görüşmeler belli bir noktaya gelir; ancak bir sabah kalkıldığında Yudum'un George Soros'a satıldığı öğrenilir. Gönlünde yatan Yudum'a kavuşamayan Beşir Özyurt, Aymar ile ilgilenir. Hammadde tedarikçisi olduğu için de yakından bildiği ve bir dönem kapısından dahi giremediğini ifade ettiği Aymar markasını ve fabrikayı Unilever'den alır.
Aymar'ın temelini Koç attı
Koç Holding tarafından Çorlu'da kurulan ve 1979 yılında Aymar Yağ Sanayi adı ile üretime başlayan tesis, 1989 yılının kasımında Unilever'e geçmişti. Bir dönem yüzde 40'lık pazar payı yakalayan Aymar 2002'de sıfır pazar payı ile Toros Gıda'ya geçmiştir. Aymar'ı 5 yıllık ölüm uykusundan uyandırmak için Beşir Özyurt ve oğulları bir an önce üretime geçmek için sabırsızlanır. Ve 6 ay gibi bir sürede Aymar, 5 yıl aradan sonra tekrar raflarda yerini alır. Bilinirliği yüksek olan Aymar için Toros Gıda, o dönem 3 milyon dolarlık reklam harcaması yapar ve bu harcamalar hala da sürüyor.
Aymar bir gıda markası olacak
Aymar'ı alan Toros Gıda, Aymar'ı bir yağ markası olarak değil de bir gıda markası olarak konumlandırır. Ölüm uykusundan uyandırılan Aymar piyasanın oyun kurucusu olmak için en güçlü adaydır artık. Beşir Özyurt ve ekibinin sıfır konumda aldığı Aymar, bu yıl yüzde 11'lik pazar payı ile 4'üncü sıraya yerleşti. Şirketin pazarlama biriminin başında olan Aymar Yönetim Kurulu Üyesi Cihat Özyurt, pazar liderliği için 2015'i hedef gösteriyor. Zira şuanda pazarın lideri olan markanın, Yudum, pazar payı yüzde 17. Aymar'ı ölüm uykusundan bu noktaya getiren Aymar yönetimi için, bu hedefin ulaşılmaz olduğunu söylemek güç.
Zira Cihat Özyurt ile konuştuğumuz Toros Gıda hikayesi, ve 2002'de satın alınan Aymar, Antep Nizip'li Özyurt ailesinin başarı hikayesinin bir göstergesi.
Askerde komutanına bir kamyon sabun sattı
Baba Beşir Özyurt'un ticarete atılma sürecini anlatan Cihat Özyurt şunları aktarıyor: "Dedem sabun işi ile uğraşıyor. Bölgenin en büyük sabun üreticisi… Babam, dedemin üç oğlundan en büyüğü... Dolayısı ile dedemin işlerine kısa sürede katılıyor. Ancak o süreçte dedem, babamı oğlu olarak değil de bir iş partneri olarak görüyor. Babama belli bir para verir, babam o parayı çevirir-ticarette kullanır- getirir dedeme borçlarını öder. Burada müthiş profesyonel bir yaklaşım vardır".
Evet babasının yanında sabun üretimi ve ticaretinde yetişen Beşir Özyurt müthiş hırslıdır. Gece yarılarına kadar çalışır. Mal satmak için gitmediği il kalmaz. Cihat Özyurt bu konuya ilginç bir anekdotla açıklık getiriyor: "Babam askerliğini yaptığı yerde komutanına bir kamyon sabun satıyor".
Beşir Özyurt 1989'de yeni bir yola çıkar
Sabun ticareti ile uğraşan Özyurt Ailesinde, Beşir Özyurt'un kardeşleri de yetişir ve onlar da sabun
işine girer. Yıl 1989'a geldiğinde, Beşir Özyurt sabun işini kardeşlerine bırakır ve yağ hammaddesi işine atılır. İstanbul'a gelip Toros Gıda'yı kurar. Sektörün dev yağ üreticilerine, Unilever, Marsa, Cargill'e, hammadde temini yapar. Şirket dev silolara sahiptir artık. 2002'e kadar hammadde temini işi yapan Beşir Özyurt için artık yeni bir sahaya geçişin de fırsatı doğmuştur. Hem kriz sonrası, 2001 Şubat Krizi, şirketin elinde ciddi bir finansman vardır hem de hammadde sattığı Unilever elindeki bazı markaları satışa çıkarır. İlkin Yudum ,Sırma markaları ile ilgilenen Beşir Özyurt bu markaların George Soros tarafından satın alınmasından sonra bir başka markaya Aymar'a yönelik ve Aymar satın alınır.
Aymar üçüncü kez sahaya çıkar
Aymar markası Beşir Özyurt ve oğullarının elinde tekrar yağ piyasasında bir oyun kurucu olarak, bir gıda markası olarak olgunlaşmaya başlar. Şirkette Beşir Özyurt ile birlikte iki oğlu görevi almış durumda. Cihat Özyurt Yönetim Kurulu üyesi konumunda şirketin pazarlama biriminin başında. Bayilikler aracılığı ile tüm Türkiye'ye yayıldıklarını aktaran Cihat Özyurt, tüm ulusal marketlerde Aymar ürünlerinin satıldığını aktardı. Aymar'ı bir gıda markası olarak konumlandırdıklarını aktaran Özyurt bu çerçevede Aymar marksı ile un ürettiklerini ve un satışlarının beklentilerini aştığını söylüyor. Cihat Özyurt'un aktarımına göre şirketin ajandasında bakliyat, salça, uzun vadede süt ürünleri üretimi de var.
Aymar pazarda oyun kurucu oldu
Aymar'ı yola çıkarırken, en kaliteli ürünü en uygun fiyatla tüketiciyle ulaştırma ilkelerinin olduğunu söyleyen Cihat Özyurt; "Aymar markası ile ne üretilirse üretilsen en kalitelisi olacak., Bu bizim için ilke. Ve bu ürünleri en uygun fiyatla satma amacımız var. Biz piyasaya girdiğimizde sektördeki bir yağ oyuncusunu kar marjı yüzde 30'du, şimdi yüzde 5. Bizim de kar marjımız yüzde 5. Burada agresif davrandık" diyor.
Aymar 2008'de yüzde 35 büyüdü
2008'i nasıl geçirdiklerini, 2009 hedeflerini sorduğumuz Cihat Özyurt, konuşmamızın başından beri hakim olan kendine güvenen pozisyonunu değiştirmedi. Nitekim 2008 yağ sektörü için bir kriz yılı olarak anılıyor. 2006'yı 35 milyon YTL 2007'yi 65 milyon YTL ciro ile kapatan şirket 2008'i 135 milyon YTL ciro ile kapatıyor. 2008 cirosu 2007 yılına göre yüzde 113 artışa denk geliyor. Özyurt, şu anda yüzde 11 pazar payına sahip olduklarını, 2009'da yapacakları yeni yatırımlar ile yüzde 20 büyümeyi hedeflediklerini kaydetti.
Cihat Özyurt 2009 için de tonaj ve ciro bazında yüzde 30'luk bir büyüme hedeflediklerini söylüyor. 'Kriz ortamında, fabrikaların kapandığı üretimin daraldığı bir ortamda Aymar'ın sırrı ne?, bu başarı nereden geliyor' diye sorduğumuz Cihat Özyurt üç hususa dikkat çekiyor: Birincisi şirkette yaş ortalaması 25. Müthiş atak bir ekip var. İkincisi, verileri çok iyi okuyan çok iyi analiz eden bir ekip var. Piyasadan gelen talebe anında yanıt veriliyor. Üçüncü unsur ise kanola yağı. Zira Aymar, kanola yağını Türkiye'ye getiren ilk şirket konumunda. Bu üç unsur Beşir Özyurt'ta olan ve devamında iki oğlunda da süren 'hırs' ile buluşunca neticede bir başarı öyküsü ortaya çıkıyor.
Bu yıl Orta Doğu'ya açılım var
Şirketin 2009 hedefinde yeni pazarlara açılmak duruyor. Cihat Özyurt küresel kriz ile birlikte daralması beklenen iç pazarı bu sayede farklılaştırma amacında olduklarını söylüyor. Yeni sahalar ise Ortadoğu olacak. Cihat Özyurt bu durumu, Biz Antep'liyiz o coğrafyaya çok yakınız ve iyi biliyoruz. Nitekim İran ve Irak pazarı Aymar'ın yabancısı olan pazarlar değil. Irak'ta hala eski Aymar tabelalarının durduğu söylenir.
Yağ sektörüne ilişkin de konuşan Cihat Özyurt kimi sektör oyuncuları için uyku kaçırtacak tespitler yaptı. Özyurt'un verdiği bilgiye göre piyasada, irili ufaklı, 200 yağ markası var. Bunların bir kısmı tahmin edilebileceği gibi merdiven altı üretim yapıyor. Finansman zayıflığı olan kimi yağ firmaları için Cihat Özyurt'un tespiti, 2009'da bu 200 firmanın bir kısım kapanacak. Fiansmanı zayıf olan ve daha çok merdiven altı çalışan bir kısım firma kapanacak, bu kaçınılmaz.
Yağ fiyatlarının 2009'da düşeceği beklentisinde olunmaması gerektiğini söyleyen Cihat Özyurt'ın yanıtı kısa ve kesin konuşuyor: "Yağ fiyatları 2009'da düşmeyecek".
Atıl fabrikaları satın alabiliriz
Cihat Özyurt 2002'de olduğu gibi 2008 sonunda da güçlü bir finansmana sahibi olduklarını söylüyor. "Varlıklarımız kısa vadeli borçlarımızın 4 katını aşıyor. Bu atıl finansmanı bir yerlerde kullanmayı düşünüyoruz. Bu fabrika olur, gayrimenkul olur..." diyen Cihat Özyurt, dışarıdan şirketlerle gıda üretimi konusunda da stratejik ortaklığa açık oldukları mesajını veriyor.
Özyurt Ailesi'nde üçüncü kuşak görev başında
Bir aile şirketi olarak yoluna devam eden Aymar'ın genç yöneticisi Cihat Özyurt üçüncü kuşak olarak yönettikleri şirketlerinde dışarıdan profesyonel yönetici desteği almadıklarını söylüyor. Kendisi ile birlikte abisinin de, yönetimde profesyonel olduklarını aktaran Cihat Özyurt baba Beşir Özyurt ile ortak olan temel noktalarına vurgu yapıyor: "Babam da küçük yaşta babasının yanında ticarete atılıyor. Bizler de küçük yaştan itibaren babamızla birlikte olduk. Babamın bizi parka götürdüğünü hatırlamam pek… Ama, daima işimizi nasıl büyütürüz derdi ve düşüncesinde olduğumuzu bilirim. Bizler de babam gibi hırslı büyüdük. Bu günde işlerimizi abimle birlikte yürütüyoruz. Özyurt'un kurumsallaşmanın beraberinde bürokrasiyi getirdiğini, oysa Aymar'da öne çıkan özeliklerden birinin mobilite olduğuna dikkat çekiyor.
