Haber: Özgür Bolat

Peki, neden insanlar kredi kartlarına bu kadar çok borçlanıyor? 

Ekonomistler bu durumu nasıl açıklıyor bilmiyorum. Ama psikolojik olarak durumu irdeleyebiliriz.

İnsanlar ihtiyaçlarını veya isteklerini karşılamak için iki şey yapar.

Ya birikimlerinden harcar ya da gelecekte kazanacakları (kazanmayı umdukları) paradan ödünç alır.

Gelecekten ödünç alma durumunda, devreye kredi kartları girer. Ama ekonomik ya da psikolojik nedenlerden dolayı insanlar kredi kartı borçlarını ödeyemez ya da ödeme konusunda gereken hassasiyeti göstermez.

ASGARİ ÖDEME

Bankaların uyguladığı asgari ödeme şartı, öyle gözükmese de, aslında çoğu zaman bir sorundur.

Uygulamalı bir araştırma yapılıyor. Bir grubun hesap özetinde “asgari ödeme miktarı” belirtiliyor. Bir grup için belirtilmiyor.

Asgari ödeme miktarı belirtilmeyen müşterilerin çoğu borcun tamamını ödüyor.

Asgari ödeme miktarı belirtilen müşterilerin çoğu sadece asgari ücreti ödüyor. Borcun geri kalanı ödemiyor.

Asgariyi ödemek kredi kartı borcunu ödemiş psikolojisi yaratıyor. Kredi kartının yükümlüklerini yerine getirdiğini düşünüyor. Rahatlıyor. Ve harcamaya devam ediyor.

 Böylece müşteri sürekli faiz ödemek zorunda kalıyor. Borçlar birikiyor.

KAZANILACAK PARA

Kredi kartına borçlanmamak için o ay kredi kartından harcanılacak para ile kazanılan paranın eşit olması gerekir.

Çoğu kişi o ay kazanacağı parayı doğal olarak maaşına göre hesaplıyor. Ama banka tarafından kendilerine verilen kredi kartı limiti kişilerin hesaplarını ve algılarını bozuyor.
 
Kişilerde “kredi kartı limiti kadar para harcanabilir” psikolojisi yaratıyor.

2000 YTL maaş alan bir kişinin kredi kartı limiti 4000 YTL olursa, o kişi gelirini 4000 YTL olarak hesaplıyor.

Böyle olunca da kişi 4000 YTL harcama hakkını kendinde görüyor. Kredi kartına borçlanıyor.  

Bu psikolojik süreçlerin farkında olarak para harcamak en mantıklısı.

DİĞER NEDENLER

Tabi ki kredi kartı borçlanmalarında başka etmenler de rol oynuyor.

Bazen tek geliri olan dört kişilik bir ailenin her ferdinde kredi kartı oluyor. Birbirlerinden habersiz kartı kullanıyorlar.

Taksitlerin bolluğu insanlara cazip geliyor ve sık sık alışveriş yapıyor. Küçük taksitler birikiyor.

Güçlükle geçinen bir aile günü kurtarmak için  (ileride para kazanma umudu ile) kredi kartına sarılıyor.

Kredi kartı borcu yüzünden intihar eden insanları duyuyoruz hep.

Çok disiplinli kullanmak gerekiyor. Özellikle kurban bayramı öncesi.